2. Renuncia á aplicación do réxime de estimación obxectiva e ao réxime especial simplificado do IVE ou do IXIC

Renuncia expresa

Normativa: Arts. 33.1 a) e 4 Regulamento IRPF.

Véxanse tamén art. 5 Orde HAC/1347/2024, do 28 de novembro (BOE do 30 de novembro) e disposición transitoria segunda Real Decreto-lei 8/2023, do 27 de decembro (BOE do 28 de decembro), e art. 12 Real Decreto-lei 7/2024, do 11 de novembro (BOE do 12 de novembro)

A renuncia expresa tanto ao método de estimación obxectiva como aos réximes especiais simplificados e da agricultura, gandaría e pesca do IVE ou simplificado e da agricultura e gandaría do IXIC, deberá efectuarse, como regra xeral, mediante a presentación da declaración censual no mes de decembro anterior ao inicio do ano natural en que deba producir efecto.

Así, os contribuíntes que desenvolvan actividades ás que sexa de aplicación o método de estimación obxectiva e desexen renunciar para o ano 2025, disporán para exercitar a devandita opción desde o 1 ata o 31 de decembro do ano 2024.
Excepcionalmente, os contribuíntes do IRPF que desenvolvan actividades económicas nos termos municipais citados no anexo do Real Decreto-lei 6/2024, do 5 de novembro, polo que se adoptan medidas urxentes de resposta ante os danos causados pola Depresión Illada en Niveis Altos (DANA) en diferentes municipios entre o 28 de outubro e o 4 de novembro de 2024 e que viñesen determinando o rendemento neto no período impositivo 2024 polo método de estimación obxectiva, pero renunciasen á aplicación do mesmo no devandito período impositivo 2024 durante o mes de decembro do devandito ano ou mediante a presentación no prazo regulamentario da declaración correspondente ao pagamento fraccionado do cuarto trimestre de 2024 na forma disposta para o método de estimación directa, poderán volver aplicar o devandito réxime de estimación obxectiva nos exercicios 2025 ou 2026, sempre que cumpran os requisitos para a súa aplicación, revogando a renuncia previa durante o mes de decembro de 2024 ou 2025, ou mediante a presentación en prazo da declaración correspondente ao pagamento fraccionado do primeiro trimestre do exercicio 2025 ou 2026, segundo corresponda, na forma disposta para o método de estimación obxectiva. É dicir, elimínase a vinculación obrigatoria de tres anos para a renuncia ao método de estimación obxectiva.

Así mesmo, lémbrase que aqueles contribuíntes afectados que, no exercicio 2024, optaron por tributar polo método de estimación directa como consecuencia desta medida excepcional, determinaron o rendemento neto da súa actividade conforme á modalidade simplificada do devandito método, debendo cumprir as obrigas formais correspondentes ao devandito período impositivo previsto nos apartados 6 e 7 do artigo 68 do Regulamento aplicable aos contribuíntes que desenvolven as súas actividades polo método de estimación obxectiva.
No suposto de inicio de actividade, a renuncia efectuarase no momento de presentar a declaración censual de inicio de actividade.

A renuncia deberá presentarse mediante o modelo 036 de declaración censual de alta, modificación e baixa no Censo de empresarios, profesionais e retenedores. A partir do 3 de febreiro de 2025, como consecuencia do desenvolvemento de novas ferramentas de asistencia en materia censual canda a mellora producida nos programas de axuda á formalización, suprímese a declaración censual simplificada (modelo 037) ao entender que a simplificación que representaba este modelo na presentación das declaracións censuais de alta, baixa e modificación no censo de empresarios, profesionais e retenedores, pode ofrecerse a través do propio modelo 036. Véxase para estes fins a Orde HAC/1526/2024, do 11 de decembro (BOE do 9 de xaneiro).

Renuncia tácita

Normativa: Art. 33.1 b) Regulamento IRPF. Véxase tamén art. 5 Orde HAC/1347/2024, do 28 de novembro (BOE do 30 de novembro)

Enténdese efectuada a renuncia ao método de estimación obxectiva pola presentación no prazo regulamentario (ata o 20 de abril) da declaración correspondente ao pagamento fraccionado do primeiro trimestre do ano natural en que deba prover efectos na forma disposta para o réxime de estimación directa.

En caso de inicio da actividade, entenderase efectuada a renuncia cando se realice no prazo regulamentario o pagamento fraccionado correspondente ao primeiro trimestre de exercicio da actividade na forma disposta para o método de estimación directa.

Consecuencias da renuncia

Normativa: Arts. 33.2 e 3 Regulamento IRPF e 12 Real Decreto-lei 7/2024, do 11 de novembro (BOE do 12 de novembro)

A renuncia ao método de estimación obxectiva en relación cunha actividade calquera orixina, para os efectos do IRPF, que o contribuínte quede sometido obrigatoriamente ao método de estimación directa, na modalidade do mesmo que corresponda, para a determinación do rendemento neto da totalidade das actividades que desenvolva, durante un período mínimo de tres anos.

DANA 2024: de forma excepcional, os contribuíntes que en 2024 renunciaron ao método de estimación obxectiva como consecuencia dos danos provocados pola Depresión Illada en Niveis Altos (DANA) nos municipios relacionados no Anexo do Real Decreto-lei 6/2024, do 5 de novembro, poderán volver tributar en 2025 no método de estimación obxectiva sempre que cumpran os requisitos para a súa aplicación. Esta posibilidade recoñécese no artigo 12 do Real decreto - lei 7/2024, e permite revogar a renuncia efectuada en 2024, sen que resulte aplicable o prazo xeral de vinculación obrigatoria de tres anos.

Transcorrido este prazo, entenderase prorrogada tacitamente para cada un dos anos seguintes en que puidese resultar aplicable o método de estimación obxectiva, non sendo que se proceda formalmente á revogación da renuncia no mes de decembro anterior ao inicio do ano natural en que deba producir efecto ou, excepcionalmente para 2025, no prazo ampliado sinalado con anterioridade.

En todo caso, se no ano inmediato anterior a aquel en que a renuncia ao método de estimación obxectiva deba producir efecto, superásense os límites que determinan o seu ámbito de aplicación, a devandita renuncia terase por non presentada.