3.III.3.3. Transportistas ferroviarios

En xeral, a auditoría dun transportista ferroviario non difire significativamente das doutros transportistas. Pode considerarse incluso que os operadores ferroviarios presentan un risco menor a causa da natureza do xeito de transporte. En calquera caso, a planificación das actividades de auditoría e a avaliación dos riscos serán obxecto de reflexión sobre algúns aspectos diferenciados das operacións empresariais dos transportistas ferroviarios:

Os operadores ferroviarios sométense ao que se dispón en acordos e convenios internacionais (COTIF, CIM). Estes acordos poden impor requisitos relativos aos precintos e a integridade da carga. Tamén poden abordar as responsabilidades durante o transporte.
O tráfico ferroviario áténse aos regulamentos e certificacións en materia de seguridade ferroviaria relativos á protección tanto dos pasaxeiros coma da carga. Estes regulamentos e certificacións poden incluír requisitos referentes aos sistemas de xestión da seguridade, á protección do persoal e aos sistemas de control interno.
Os transportistas ferroviarios operan nun medio fragmentado desde o punto de vista normativo. As operacións ferroviarias poden estar reguladas e supervisadas por varias autoridades nacionais.
O medio operativo contén varios elementos que a miúdo están suxeitos ao control de terceiros encargados de elementos da infraestrutura, como as vías, as estacións de clasificación e os terminais de colectores, ou de terceiros responsables da unidade de carga.
O solicitante podería ter unha estrutura organizativa complicada, numerosas instalacións e unha ampla gama de operacións. As operacións pódense dividir tamén en operacións con pasaxeiros e operacións con carga.
Os transportistas ferroviarios poden operar con multitude de socios comerciais, polo xeral sobradamente coñecidos. Pode tratarse, por exemplo, de transportistas por estrada, almacenistas, operadores portuarios e provedores de servizos de seguridade nas estacións. A carga e a descarga de unidades de carga ou colectores en vagóns poden ser responsabilidade do transportista. Porén, tales operacións de carga e descarga adoitan ser responsabilidade do cliente. Normalmente, os transportistas ferroviarios non cargan nin descargan tales unidades por si mesmos nin por mediación de terceiros. Só se os transportistas ferroviarios ofrecen por si mesmos servizos de paquetaría e outros adicionais de índole loxística poderán asumir a responsabilidade operativa relativa á manipulación das mercadorías.
Durante o transporte varias persoas poden ocuparse da xestión dos documentos ou do control das unidades de carga e os vagóns. Os transportistas ferroviarios unicamente ocúpanse da xestión das mercadorías nos puntos de transferencia da carga, os centros loxísticos e os almacéns cando ofrecen a título propio servizos de paquetaría e outros adicionais de carácter loxístico.

Cuestións de interese durante a avaliación de riscos e a auditoría dun transportista ferroviario que solicite o estatuto de AEO:

Para comprender mellor o medio empresarial, as autoridades aduaneiras deberán pedir ao solicitante que antes da auditoría realice unha breve presentación da normativa, os acordos e os convenios aos que está suxeito.
Ao preparar a auditoría, os auditores deberán ter a oportunidade de establecer unha visión global e inequívoca dos centros e instalacións que interveñen nas operacións aduaneiras e de determinar se o solicitante exerce control ou non sobre os mesmos. Tales centros son os locais en que se xestionan os documentos relacionados coa actividade aduaneira, as unidades de carga e as mercadorías.
Previr o acceso non autorizado ás mercadorías e as unidades de carga comporta a utilización de métodos de vixilancia da seguridade axeitados, sobre todo nas estacións ferroviarias de acceso aberto, nas tarefas de transporte, descarga e carga e nas paradas.
Tén quese levar un seguimento das unidades de carga, os procedementos de seguridade relacionados co cruzamento de fronteiras (cámaras de vixilancia, escaneo) e detencións, o pesado da carga e a inspección de sete puntos (sobre todo despois dun período de almacenaxe prolongado).
Cómpre establecer procedementos de precintado, incluídas as instrucións que se teñen que seguir en caso de violación da seguridade.
Teñén quese identificar os socios comerciais e teñén quese incorporar os requisitos de seguridade aos contratos, incluso no caso dos socios eventuais. Debido á externalización das actividades principais (carga, descarga, vixilancia de seguridade), o solicitante ten que xestionar os riscos relacionados cos socios comerciais mediante a incorporación de determinados requisitos aos contratos e a vixilancia do seu cumprimento. Así mesmo, as rutinas aplicables en caso de detección de violacións da seguridade desempeñan un papel importante no reforzo da seguridade da cadea de subministración.
A formación para a sensibilización en materia de seguridade tén quese impartir de forma axeitada.
As rutinas relativas á comunicación e a xestión das violacións da seguridade constitúen un requisito fundamental.